‘Một Thứ Quà Của Lúa Non: Cốm’ là một tác phẩm xuất xắc của tác giả Thạch Lam. Tôi thấy bài văn này khác biệt những bài khác tôi đã từng đọc, lý do là vì đề tài của bài. Thạch Lam viết một bài thật hay về cốm: sự hình thành của cốm, giá trị của cốm và cách thưởng thức cốm.
Trong cả bài văn, có những đoạn và câu tôi thấy hay nhất. Vì dụ là câu đầu tiên của bài văn: “Cơn gió mùa hạ lướt qua vừng sen trên hồ, nhuần thấm cái hương thơm của lá, nhu báo trước mùa về của một thức quà thanh nhã và tinh khiết.”
Đoạn trong bài tôi thấy thích nhất:
Cốm không phải thức quà của người vội; ăn cốm phải ăn từng chút ít, thong thả và ngẫm nghĩ. Lúc bấy giờ ta mới thấy thu lại cả trong hương vị ấy, cái mùi thơm phức của lúa mới, của hoa cỏ dại ven bờ: trong màu xanh của cốm, cái tươi mát của lá non, và trong chất ngọt của cốm, cái dịu dàng thanh đạm của loài thảo mộc. … Chúng ta có thể nói rằng trời sinh lá sen để bao bọc cốm, cũng như trời sinh cốm nằm ủ trong lá sen. Khi các cô gái làng Vòng đỗ gánh, giở từng lớp lá sen, chúng ta thấy hiện ra từng lá cốm, sạch sẽ, và tinh khiết, không có mảy may một chút bụi nào. … Phải nên kính trọng cái lộc của Trời, cái khéo léo của người, và sự cố sức tiềm tàng và nhẫn nại của thần Lúa. …
Tác giả: Thạch Lam
Lý do mà tôi thích khúc này của văn bản nhất, là vì ý nghĩa của nó. Cả với cách tác giả viết nữa. Có nhiều từ được chọn lọc thật kỹ để mang ra một chiều sau của bài văn. Ví dụ là đoạn miểu tả về cốm. ‘Màu xanh’, ‘Cái tươi mát’, ‘Trong chất ngọt’ của cốm và ‘cái dịu dàng thanh đạm của loài thảo mộc’. Các câu này có miêu tả thật sau lòng về cốm. Và chỉ có một cách duy nhất mình với thưởng thức như vầy được: là bằng cách ăn từng chút một, và như tác giả đã viết, ‘thông thả và ngẫm nghĩ’.
Không chỉ viết về cốm, Thạch Lam cũng viết lá sen. Nỗi quan trọng của lá sen khi bao bọc cốm. Tác giả đã viết là sau khi bóc từng lá sen, bên trong không có một hạt bụi nào. ‘Sạch sẽ, và tinh khiết’!
Đối với tôi, bài văn này là một bài khá vui tính. Có nhiều bài văn, viết về chiến tranh hoặc về gia đình, nhưng bài này viết về truyền thống của Việt Nam, và côm!